Zagrożenia dzieli się na trzy grupy:

• biotyczne (np. szkodliwe owady, grzyby patogeniczne, ssaki roślinożerne),
• abiotyczne – ekstremalne zjawiska atmosferyczne (np. silne wiatry, śnieg, ulewne deszcze, wysokie i niskie temperatury),
• antropogeniczne – wywołane przez człowieka (np. pożary, zanieczyszczenia przemysłowe, zaśmiecanie lasu).

Lasy Nadleśnictwa Skrwilno ze względu na duży udział siedlisk borowych i gruntów porolnych narażone są na oddziaływanie czynników szkodotwórczych. Coraz większe zagrożenie dla drzewostanów powodują również czynniki klimatyczne (niskie opady, susze, wiatry, przymrozki, obniżenie poziomu wód gruntowych). Zmiany klimatyczne objawiające się mniejszą ilością opadów, brakiem pokrywy śnieżnej oraz wzrostem temperatur w okresie zimowym, sprzyjają wzmożonemu rozwojowi szkodników wtórnych, (między innymi kornik drukarz) oraz grzybów patogenicznych.

Szkodniki owadzie

W ostatnim 10-leciu zaobserwowano wzmożone występowanie kornika drukarza. Niezbędne okazało się wykonanie zrębów sanitarnych. Najbardziej intensywna walka z tym szkodnikiem miała miejsce w latach: 2018-19 i 2023-24. Wyszukiwano i usuwano drzewa z objawami zasiedlenia oraz posusz. Drewno pozyskane, jako zasiedlone było wywożone z lasu, a pozostałości pozrębowe zbierano i zrębkowano. Dodatkowym zabiegiem stosowanym do 2021 roku, w celu ograniczenia rozwoju kornika, było okrywanie pozyskanego, zasiedlonego drewna siatką zaimpregnowaną substancją czynną. Podobne problemy w ostatnich latach powoduje kornik ostrozębny.

Corocznie w nadleśnictwie prowadzony jest monitoring występowania szkodników pierwotnych, poprzez ścinanie drzew na płachty, a w okresie jesiennym wykonywane są poszukiwania szkodników pierwotnych sosny w ściole. Nadleśnictwo wykorzystuje też pułapki feromonowe do monitoringu samców brudnicy mniszki, oraz przeprowadza transekt w momencie kulminacji rójki. W latach 2016-2025 nie wystąpiła gradacja żadnego szkodnika pierwotnego.

Grzybowe czynniki szkodotwórcze

Lasy Nadleśnictwa z uwagi na wspomnianą wcześniej porolność są narażone na szkody od huby korzeniowej i opieniek. Zwalczanie huby opierało się na sztucznym zasiedlaniu pniaków grzybami antagonistycznymi specjalnym preparatem. Preparat ten w latach 2016-2025 zaaplikowano na 395 ha powierzchni. Natomiast walka z opieńką odbywała się metodą fizycznego usuwania opanowanych drzewek.

Szkody od zwierzyny

W latach 2016-2025 szkody od zwierzyny odnotowano na powierzchni 1,6 tys ha, w tym w uprawach - 833 ha, młodnikach - 647 ha, drzewostanach starszych - 123 ha. W rozłożeniu na poszczególne lata ostatniego 10-lecia widać znaczny spadek szkód powodowanych przez ssaki. Największe szkody w uprawach i młodnikach na terenie Nadleśnictwa Skrwilno powodował łoś - 673 ha. Najskuteczniejszym dostępnym sposobem zabezpieczenia upraw przed szkodami od zwierzyny są grodzenia. Średniorocznie w analizowanym okresie wykonywano ok. 37 ha grodzeń rocznie. Poza grodzeniami w celu zabezpieczenia upraw nadleśnictwo stosowało repelenty, młodniki zabezpieczano przez rysakowanie.

Z uwagi na dużą ilość cieków i zbiorników wodnych coraz liczniejsza stawała się populacja bobra, a co za tym idzie rósł rozmiar szkód spowodowany ich działalnością. W minionym 10-leciu bóbr uszkodził 188 ha drzewostanów poprzez podtapianie i ścinanie drzew oraz drzewek.

Czynniki abiotyczne i antropogeniczne

Szkody spowodowane przez czynniki abiotyczne i antropogeniczne odnotowano łącznie na powierzchni 1,2 tys ha lasu. Głównym czynnikiem prowadzącym do szkód z przyczyn abiotycznych w latach 2016-2025 było obniżenie poziomu wód, susza, zmrożenia, zważenia oraz wiatr.

Wiatr

Największym wyzwaniem w latach 2016-2025, związanym z ochroną lasu, były szkody powstałe w wyniku działań silnych wiatrów. Najdotkliwsze straty w drzewostanach spowodowała nawałnica z 14 lipca 2021 r., w jej wyniku nadleśnictwo wykonało 21 zręby sanitarne o łącznej powierzchni 40 ha. Uprzątanie skutków wichury w większości zakończono w 2022 roku.

Ochrona przeciwpożarowa

Lasy Nadleśnictwa Skrwilno zostały zakwalifikowane do II kategorii zagrożenia pożarowego. Zagrożenie pożarowe na terenie Nadleśnictwa wynika z dużego rozdrobnienia lasów, udziału poszczególnych siedlisk, struktury wiekowej i gatunkowej drzewostanów, dużej ilości turystów przebywających w naszych lasach oraz warunków klimatycznych – położenie w strefie niewielkich opadów w Polsce.

W wykrywaniu pożarów oraz ustalaniu ich lokalizacji pomocą jest Punkt Alarmowo-Dyspozycyjny Nadleśnictwa Skrwilno oraz kamery zlokalizowane na masztach w: Leśnictwie Huta, L. Okalewo oraz L. Urszulewo. Na dzień dzisiejszy jest on wyposażony w nowej generacji System do przeciwpożarowej obserwacji lasów, oparty o kamery dalekiego zasięgu.

Ochrona przeciwpożarowa terenów leśnych Nadleśnictwa Skrwilno jest działaniem priorytetowym, związanym z dużym niebezpieczeństwem powstania szkód na tym terenie oraz z odpowiedzialnością leśników za zdrowotność i trwałość lasów nadleśnictwa.
Pozostała infrastruktura przeciwpożarowa Nadleśnictwa Skrwilno:
⎯ 22 punkty czerpania wody (zarówno zbiorniki sztuczne jak i zbiorniki oraz cieki naturalne),
⎯ 176 km dojazdów pożarowych (głównie o powierzchni utwardzonej),
⎯ 2 bazy sprzętu p.poż. wyposażone zgodnie z normatywem (Skrwilno, Skępe).

Bardzo ważnym elementem w wykrywaniu pożarów oraz walce z pożarami lasów stanowią samoloty patrolowe i gaśnicze.

W minionym 10-leciu na terenie Nadleśnictwa Skrwilno wystąpiły 63 pożary lasu. Najczęstszymi przyczynami pożarów były podpalenia, przyczyny nieznane, używanie ognia oraz energia elektryczna. Łączna powierzchnia pożarów w tym okresie wyniosła 8,68 ha, a powierzchnia przeciętna jednego pożaru to 0,15 ha.